Hủy INF: Đức chỉ rõ ông Putin thấu hiểu ông Trump

(Quan hệ quốc tế) - Bộ trưởng Quốc phòng Đức đã chỉ ra bản chất của việc hủy INF và toan tính của người Nga trong việc này

Trong cuộc phỏng vấn tờ Focus, Bộ trưởng Quốc phòng Đức Ursula von der Layen nhận định việc hủy Hiệp ước INF không phải là vấn đề của riêng châu Âu, Mỹ và Nga mà còn liên quan tới Trung Quốc.

"Bởi các tên lửa tầm trung bị giới hạn trong INF là mối đe dọa đối với châu Âu từ phía Nga, nhưng tên lửa Trung Quốc lại là mối đe dọa với Nga. Có thể Nga muốn Trung Quốc trở thành một phần trong đó, một dạng Hiệp ước đa phương, nhưng chắc chắn Bắc Kinh không muốn tham gia vào việc này" - bà Layen cho biết.

Với những phát ngôn của Bộ trưởng Quốc phòng Đức, có thể thấy câu chuyện INF không dơn giản chỉ đơn thuần là cuộc đối đầu Nga-Mỹ với việc sử dụng châu Âu làm chiến trường.

Hiệp ước INF có giá trị hay không? Từ năm 1987 đến nay, INF ràng buộc Nga (Liên Xô trước đó) và Mỹ không phát triển các loại tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân có tầm bắn từ 500 - 5.000 km. Thực tế cả hai bên đã không triển khai những loại vũ khí này trên bộ. Tuy nhiên, các phiên bản trên không và trên biển đã được phát triển.

Huy INF: Duc chi ro ong Putin thau hieu ong Trump
Tên lửa DF-26 của Trung Quốc

"Có một sự lách luật ở đây. Nhưng đó là điều dễ chấp nhận bởi nhờ có INF, tình hình không bị căng thẳng. Nga không mang tên lửa của họ đặt sát biên giới với châu Âu, và ngược lại, Mỹ cũng không thỏa thuận với đồng minh NATO về việc triển khai loại vũ khí này để đe dọa Nga" - Bộ trưởng Kinh tế và Năng lượng Đức từng nhận định trên tờ Frankfurter Allgemeine hôm 2/3.

Tuy nhiên mọi thứ đã chấm dứt với thời kỳ cầm quyền của Tổng thống Donald Trump. INF bị hủy bỏ và không còn rào cản nào, nó có thể châm ngòi cho một cuộc chạy đua vũ trang mới giữa hai cực Nga-Mỹ và biến châu Âu thành sàn diễn cho các loại tên lửa tầm trung không còn được kiểm soát này.

Nhưng thực tế, không có bất kỳ quốc gia nào trong đó muốn theo đuổi cuộc chạy đua ấy? Hủy bỏ INF không có nhiều giá trị, ông Trump muốn theo đuổi điều gì? Thực tế, đây là một cái cớ để Washington gia tăng căng thẳng trên lục địa già và tiếp tục vẽ ra hình ảnh một nước Nga đáng sợ, là nỗi đe dọa cho toàn châu Âu.

Từ đó, Mỹ ràng buộc đồng minh của họ với các diễn biến chạy đua vũ trang và tiếp tục muốn giương ô quân sự ra để được bảo vệ châu Âu. Và Tổng thống Nga Putin đã từng nhận định về ý nghĩa này trong buổi Trả lời báo chí quốc tế thường niên tháng 12/2018: "Đã có sự rạn nứt trong mối quan hệ châu Âu - Mỹ, tuy nhiên cách làm của Mỹ là thiếu tôn trọng Nga".

Ngày 3/3, tròn một tháng sau khi Tổng thống Trump tuyên bố đình chỉ các trách nhiệm trong Hiệp ước INF (2/2), Tổng thống Nga Putin cũng ra sắc lệnh tuyên bố đình chỉ các trách nhiệm của Nga trong Hiệp ước này.

Như vậy, Nga đón nhận và hưởng ứng việc Mỹ hủy INF một cách hoàn toàn theo hướng có đi có lại. Nếu không muốn cuộc chạy đua vũ trang được châm ngòi, điều đơn giản nhất, như tờ Frankfurter Allgemeine của Đức nêu ra, Moscow chỉ cần di chuyển số tên lửa thuộc dự án 9M729 sang bên kia dãy Ural.

Như vậy số tên lửa này sẽ không thể tấn công châu Âu do giới hạn tầm bắn. 9M729 là đại diện cho các cáo buộc của Mỹ về vi phạm INF của Nga. Nếu thực sự muốn bày tỏ thiện chí với châu Âu, Moscow sẽ có những cách thể hiện rất đơn giản.

Huy INF: Duc chi ro ong Putin thau hieu ong Trump
Tên lửa 9M729 của Nga

Trong sự phức tạp của các vấn đề INF, cần chú ý rằng Trung Quốc liên tiếp lên tiếng kêu gọi 2 bên Nga-Mỹ cần duy trì thỏa thuận này. Thực tế trong hàng chục năm qua, Bắc Kinh đã chủ trưởng phát triển kho tên lửa của mình, thậm chí số lượng tên lửa trong phạm vi INF của Trung Quốc đã trở thành khổng lồ và chưa có thông tin tình báo nào của Nga hay Mỹ kiểm kê chính xác được.

Qua đó để thấy, bản chất việc hủy INF không chỉ tác động đến châu Âu mà ở Nga cũng được hưởng lợi. Moscow cũng cần công khai phát triển các loại vũ khí tên lửa tầm trung để cân bằng cán cân quân sự với chính Trung Quốc.

Hai cường quốc này dù đang trong mối quan hệ tốt đẹp, nhưng trong lịch sử hai nước, Nga dễ nhận thấy Trung Quốc chưa bao giờ là người hàng xóm thân thiện và có thể hoàn toàn tin tưởng.

Quan điểm của Moscow đến thời điểm này có thể nhận thấy sẽ phát triển theo hai hướng: Hoặc Mỹ xuống nước và đưa mọi thứ trở lại vị trí ban đầu, hoặc Nga sẽ ngồi vào một bàn đàm phán đa phương, bao gồm cả các đại diện đến từ Trung Quốc, Anh, Pháp, Đức...

Phía Mỹ cũng đã từng nhắc đến một INF đa phương. Chỉ có điều, Bắc Kinh sẽ không bao giờ có mặt ở đó. Mỹ, Nga lập lờ về số tên lửa của họ, nhưng Trung Quốc thì công khai và có cả một kho vũ khí. Nếu có INF đa phương, kho vũ khí tầm trung này sẽ bị xóa sổ. Bắc Kinh không bao giờ tự tước đi sức mạnh răn đe của họ với các nước láng giềng.

Ông Putin cho thấy mình thấu hiểu cách nhìn nhận vấn đề của ông Donald Trump. Và diễn biến INF tiếp đến chưa chắc đã có một cuộc khủng hoảng tên lửa hay chạy đua vũ trang như thời kỳ Chiến tranh lạnh.

Đỗ Tú

Thứ Ba, 05/03/2019 09:44

Loading...
Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện